ALBUM STORY
HX. (MOSS)
Een oud klooster, een teruggekeerde gitarist en een band die opnieuw moest leren kiezen. Op HX maakt Moss van verlies en verandering een plaat die ook licht en beweging toelaat.
IMAGE CREDIT — ALBUMHOES: HX van Moss. Producthoes van de gekoppelde SJELF/Bertus-uitgave; hogere resolutie via het officiële label. Gebruik met door SJELF bevestigde toestemming; beeld ongewijzigd weergegeven.
Klikken laadt de Spotify-player. Spotify bepaalt wat je kunt afspelen.
Open in Spotify ↗Hoeveel karakter blijft er over wanneer je ruimte maakt in het geluid?
THE ARTIST / VOORBIJ DEZE PLAATALLES OVERMOSS.Ontdek de artiest, de verhalen en de uitgaven op THE ARTIST.
Wil je deze plaat zelf beluisteren? Bekijk Moss – Hx (1LP Vinyl). Hieronder vind je de gekoppelde uitvoering en de actuele bestelstatus.
DIT HOOR JE
VAN DICHTBIJ.
DE RUST IS NIET VANZELF GEKOMEN.
HX heeft een zekere helderheid die gemakkelijk voor vanzelfsprekend kan worden gehouden. De songs vinden hun weg zonder dat ieder instrument voortdurend om aandacht vraagt. Toch zit achter die indruk een moeizaam voortraject. Moss had al materiaal opgenomen en besloot opnieuw te beginnen. De uiteindelijke plaat is daarom niet alleen een reeks nieuwe liedjes. Ze legt ook vast wat er gebeurt wanneer een ervaren band durft toe te geven dat de eerste versie nog niet de juiste is.
Het album verschijnt op 29 april 2022 bij Excelsior Recordings. Vijf jaar zijn verstreken sinds Strike. Marien Dorleijn blijft de herkenbare stem; rondom hem staat een grotere groep, met de teruggekeerde gitarist Bob Gibson. Arne van Petegem produceert opnieuw. De titel verwijst naar Hoogcruts in Zuid-Limburg. Die plaats geeft de plaat een oorsprong die concreter is dan een algemeen verhaal over inspiratie: muzikanten gingen samen aan het werk in een bijzonder gebouw, met materiaal dat opnieuw vorm moest krijgen.
GEEF DE PLAAT DE RUIMTE.
Hoeveel karakter blijft er over wanneer je ruimte maakt in het geluid?
Volg de volledige albumvolgorde: van Not Today tot Goodbye. Welke passage blijft bij een volgende luisterbeurt het sterkst hangen?
WAT ER AF MOEST.
Een band heeft zelden gebrek aan mogelijke partijen. Het probleem kan juist zijn dat te veel ideeën tegelijk waardevol lijken. In een interview over de aanloop naar HX beschreef Dorleijn hoe een eerdere plaat niet als een geheel voelde. Verschillende muzikanten wilden hun ideeën bewaren. De stap vooruit zat niet in nog langer verfijnen van die stapeling, maar in het terugvinden van een gezamenlijke beweging. Een deel van het eerdere materiaal kreeg daarna een nieuwe vorm.
Dat maakt het resultaat interessant om op arrangement te beluisteren. Niet alleen de vraag wat een instrument speelt telt, maar ook wanneer het stil blijft. Een melodie kan meer betekenis krijgen doordat de omgeving tijdelijk eenvoudiger wordt. Een ritme kan een song dragen zonder elk moment van kleur te veranderen. HX laat de kracht zien van een band die voldoende ervaring heeft om veel te kunnen doen, maar niet overal hetzelfde gewicht aan hoeft te geven.
DE PLAAT
IN HET KORT.
DE PLAATS IN DE CATALOGUS.
Moss had vóór HX al verschillende gezichten laten horen. Het vroege melodieuze geluid, de doorbraak van Never Be Scared / Don’t Be a Hero, de elektronische spanning van Ornaments en de herhalende beweging van We Both Know the Rest Is Noise horen allemaal bij die geschiedenis. Strike voegde daar in 2017 weer een andere verhouding aan toe. HX hoeft geen samenvatting van die platen te worden. De nieuwe bezetting en het opnieuw samen spelen geven voldoende aanleiding voor een afzonderlijk hoofdstuk.
Wie de oudere singles goed kent, kan daarom het best even zonder ranglijst aan dit album beginnen. Een nieuwe plaat hoeft niet het volgende I Apologise te leveren om iets wezenlijks toe te voegen. Soms verandert vooral hoe een band met ruimte omgaat. Dat is minder makkelijk in één los moment samen te vatten, maar kan een volledige luisterbeurt juist sterker maken. De samenhang is dan de vondst.
NOT TODAY EN BEFORE IT’S GONE.
Not Today opent de twaalfdelige reeks. Daarna geeft Before It’s Gone het album een duidelijke toegankelijke ingang. De positie van die song is belangrijk: je krijgt vroeg houvast, voordat de plaat haar verdere schakeringen laat zien. Dorleijns stem blijft het menselijk middelpunt. De omgeving kan bewegen, maar de manier waarop hij een melodie neerlegt houdt de afstand tot de luisteraar overzichtelijk.
Bij deze opening kun je goed op de onderlinge rollen letten. Wat draagt de aandrijving, en wat maakt vooral kleur? Een gitaar hoeft niet tegelijk het ritme, de melodie en de spanning op zich te nemen. Wanneer die functies verdeeld zijn, kan een song licht blijven zonder inhoudsloos te worden. De kracht van een ervaren band is soms dat je het overleg achter zo’n verdeling niet meer hoort. Je merkt vooral dat het lied zijn plaats heeft gevonden.
AROUND EN BEGINNING.
Around hoort bij de nummers waarmee je snel contact kunt krijgen. Beginning verlegt daarna opnieuw de aandacht. De volgorde biedt een goed tegenwicht tegen het idee dat een album uitwisselbare losse songs bevat. Hetzelfde nummer zou na een heel andere voorganger anders binnenkomen. Hier krijgt de luisteraar een route waarin beweging en reflectie elkaar kunnen afwisselen, zonder dat de band ieder contrast met een groot gebaar hoeft te onderstrepen.
De melodieën geven genoeg herkenning om die verschuiving te volgen. Tegelijk houdt Moss iets achter. Een tekst hoeft niet één eenduidige uitleg te leveren; een instrumentale partij kan een andere kleur suggereren dan de zang. Daardoor is de muziek niet uitgeput wanneer je de song eenmaal kunt meezingen. Er blijft een verschil tussen weten hoe het nummer gaat en horen wat er binnenin gebeurt.
ALBUM STORY / MOSS
HOEVEEL KARAKTER BLIJFT ER OVER WANNEER JE RUIMTE MAAKT IN HET GELUID?
HX.
HET MIDDEN VAN DE PLAAT.
Simplify It, Supercali en Everything You Do Is Right vormen een reeks waarin de titels al verschillende houdingen oproepen. Het zou te gemakkelijk zijn om daar zonder meer een letterlijke samenvatting van het hele album van te maken. Interessanter is de plaats die deze songs krijgen tussen de vroege ingangen en het meer beschouwende slot. Een album heeft ook een midden nodig dat de eerste indruk verder brengt.
Hier loont het om niet meteen op zoek te gaan naar de grootste melodie. Volg een ritmische partij of de manier waarop een zanglijn wordt ondersteund. Je hoort dan andere verhoudingen dan wanneer alleen de voorkant van het lied telt. Moss heeft in zijn catalogus vaak laten zien dat pop en vervreemding bij elkaar kunnen horen. HX biedt opnieuw ruimte voor die combinatie, maar hoeft haar niet voortdurend op scherp te zetten.
THE LIGHTHOUSE EN SAVE ME.
The Lighthouse en Save Me brengen andere beelden en een andere schaal in de route. Save Me is een van de sterke aanknopingspunten voor de kwetsbaardere kant van het album. Het is verleidelijk om een persoonlijke song onmiddellijk aan één concrete gebeurtenis vast te maken. Maar de ruimte voor de luisteraar is juist waardevol: het nummer hoeft geen sluitend biografisch verslag te worden om nabij te komen.
Die nabijheid ontstaat ook in de verhouding tussen stem en band. Een zanger kan iets nadrukkelijk vragen, terwijl de begeleiding het gevoel niet volledig dichtzet. Er blijft beweging rondom de emotie. Dat maakt de melancholie draaglijk zonder haar weg te poetsen. Het zijn liedjes die niet alleen een stemming registreren, maar haar ook een vorm geven waar je als luisteraar iets mee kunt.
UNDERSTAND, SALT EN GOODBYE.
Het laatste drietal geeft de plaat een duidelijke afronding. Understand, Salt en Goodbye staan na de verschillende bewegingen van het midden. Salt vormt een goede ingang voor wie de meer terughoudende kant van Moss zoekt. Het slot hoeft daarvoor geen samenvatting van ieder eerder idee te zijn. De volgorde kan ook werken door de aandacht geleidelijk te verleggen, van een brede bandbeweging naar wat er van een gevoel overblijft.
Een titel als Goodbye krijgt extra betekenis aan het einde van een album, maar een definitieve biografische verklaring is daarvoor niet nodig. De luisterervaring heeft zelf een verloop. Er is een opening geweest, een reeks ontmoetingen met andere songs en nu een laatste moment. Wie daarna opnieuw begint bij Not Today, hoort de eerste track vanuit een andere positie. Dat is een van de eenvoudige, krachtige eigenschappen van de albumvorm.
EEN NIEUWE MANIER OM VERDER TE GAAN.
HX laat zich plaatsen tussen terugkijken en hervatten. De bandgeschiedenis is aanwezig, maar de plaat hoeft niet te bewijzen dat alle eerdere versies van Moss tegelijk nog bestaan. Een teruggekeerde speler kan nieuwe verhoudingen maken. Een producer die de groep al kent, kan helpen die verschuiving te richten. De rust van het resultaat krijgt meer betekenis wanneer je weet dat zij vooraf niet vanzelfsprekend was.
Dat maakt HX ook een prettige eerste Moss-plaat. Je hoeft de personele geschiedenis niet te kennen om de songs te volgen. Wie daarna teruggaat naar de oudere albums, hoort hoe de band andere keuzes maakte met vergelijkbare middelen. De ARTIST STORY volgt die langere lijn; deze plaat is één helder moment daarbinnen. Een groep die al jaren bestaat kan nog steeds iets nieuws leren over samen spelen.
VOLG DE MUZIEK.
ONTDEK EEN THEMA.
DE UITGAVEN BIJ SJELF.
HX staat bij SJELF als 1LP op Excelsior, met EAN 8714374966801. De catalogus vermeldt 29 april 2022. Er is ook een CD-uitgave opgenomen. De productblokken tonen de actuele prijs en bestelbaarheid; de LP en CD zijn verschillende fysieke uitvoeringen van hetzelfde album. Een bijzondere gesigneerde of gekleurde labeluitgave is daarmee niet automatisch de uitvoering die hier wordt aangeboden.
De Spotify-link verwijst naar het gecontroleerde album met twaalf nummers, van Not Today tot Goodbye. Dat is een luisterroute naar het repertoire, geen vergelijkingstest tussen digitaal en vinyl. Welke uitvoering je ook kiest: geef de plaat de tijd om haar onderlinge verhoudingen duidelijk te maken. HX wint bij het moment waarop je ophoudt te wachten op het volgende bekende nummer en de rest evenveel aandacht geeft.
DE SONGS.
IN HUN VERBAND.
- Not Today
- Before It’s Gone
- Around
- Beginning
- Simplify It
- Supercali
- Everything You Do Is Right
- The Lighthouse
- Save Me
- Understand
- Salt
- Goodbye
DE PLAAT.
JOUW UITVOERING.
Dit zijn concrete uitgaven van het besproken album. Bekijk per product het formaat, de editie en de huidige beschikbaarheid.
Moss – Hx (1LP Vinyl)
Vinyl · Bekijk de gegevens van deze uitvoering.
€ 22,00
BESTELBAAR
BEKIJK DE UITGAVE →GOEDE VRAAG.
WELK ALBUM IS DIT?
HX van Moss, oorspronkelijk uit 2022.
WELKE UITVOERING STAAT BIJ SJELF?
Moss – Hx (1LP Vinyl). De actuele prijs en bestelstatus staan in ON THE SJELF en op de productpagina.
IS ER OOK EEN CD?
Ja, er staat ook een CD-uitgave van dit album in de SJELF-catalogus. Controleer de productpagina voor de betreffende uitvoering en bestelstatus.
WAAR KAN IK LUISTEREN?
Luister naar HX op Spotify. De artiest en albumreeks zijn gecontroleerd.
WAAR LEES IK HET HELE ARTIESTENVERHAAL?
Lees de ARTIST STORY en bezoek de ARTIST PAGE voor de albums en verwante artiesten.
Waar vind ik meer over MOSS?
Op THE ARTIST: MOSS vind je de artiest, verhalen en uitgaven bij elkaar.
GEEF DE PLAAT DE RUIMTE.
GEEF DE HELE PLAAT EEN KANS.
De bekende titels zijn goede ingangen. De samenhang ontstaat wanneer ook de tussenliggende songs hun plaats krijgen. Begin bij de opening en laat de route zich ontvouwen.
Verder het oeuvre in? Ontdek MOSS op THE ARTIST of volg THE CHAPTERS.
DE PLAAT IS UIT.
HET VERHAAL GAAT DOOR.
Volg het geluid naar een volgend albumverhaal.
ALBUMHOES · SJELF-productcatalogus. Artwork bij de betreffende rechthebbenden.
ALBUMHOES · SJELF-productcatalogus. Artwork bij de betreffende rechthebbenden.
ALBUMHOES · SJELF-productcatalogus. Artwork bij de betreffende rechthebbenden.
