DURAN DURAN.

Wat maakt Duran Duran zo goed dat je na het bekende refrein nog steeds iets nieuws hoort? Zet Rio op en volg John Taylor. Zijn bas duikt tussen de zang door, springt omhoog en trekt de volgende maat naar zich toe. Simon Le Bon heeft het refrein; onder hem speelt iemand bijna een tweede lied. Dat is een betere ingang tot deze band dan alleen de jachten, pakken en videoclips. Bij Duran Duran zingt zelfs de baslijn mee.

HET BEGON OP DE DANSVLOER.

Nick Rhodes en John Taylor begonnen Duran Duran in 1978 in Birmingham. De vroege bezetting veranderde verschillende keren; met de komst van gitarist Andy Taylor en zanger Simon Le Bon stond in 1980 het bekende vijftal klaar, met Roger Taylor op drums. Hun werkplaats werd de Rum Runner. De clubeigenaren boden oefenruimte én werk: John stond aan de deur, Nick draaide platen en Roger verzamelde glazen. Ze maakten muziek in de omgeving waar die later moest functioneren.

Dat verklaart een deel van hun geluid. Een clubavond vraagt om een ritme waar je op kunt bewegen, maar ook om nummers die tussen andere platen opvallen. In het debuut Duran Duran uit 1981 hoor je die twee behoeften samenkomen. Planet Earth geeft de synthesizer een duidelijke hoofdrol, terwijl bas en drums de song lichamelijk houden. Girls on Film begint met camerageluiden en zet vervolgens een beweeglijke bas tegenover korte gitaaraccenten. De presentatie trekt aandacht; het arrangement geeft je iets om bij terug te komen.

WAAROM DIE BASLIJN ZOVEEL DOET.

John Taylor bewonderde Bernard Edwards van Chic. Voor Rio zocht hij samen met Roger maandenlang naar een groove die een concert kon openen. Hij speelde de partij al vóór de opname tijdens repetities en soundchecks. Het drukke basspel is daardoor geen los versiersel: het groeide met de band mee.

Hoor hoe de bas in het couplet korte noten, sprongen en kleine aanlopen afwisselt. Roger houdt de maat herkenbaar, waardoor John eromheen kan bewegen. Nick Rhodes zet heldere toetsen tegen die beweging aan; Andy Taylor geeft de song scherpte met zijn gitaar. De zang hoeft die bedrijvigheid niet te kopiëren. Le Bon kan zijn melodie langer laten doorlopen. Juist daardoor blijven de partijen afzonderlijk te volgen.

ARTIST STORY
DURAN DURAN

ZELFS DE
BASLIJN
ZINGT MEE.

BIJ DURAN DURAN.

Bij Hungry Like the Wolf verschuift het accent. De herhaalde synthesizerfiguur zet een patroon neer waar de gitaar tegenaan kan duwen. De zang wordt steeds nadrukkelijker, maar dat kleine elektronische motortje blijft herkenbaar. Het refrein heeft zijn aanloop dus al gekregen voordat het wordt gezongen. Dat is de kwaliteit van deze vroege platen: meerdere instrumenten kunnen een haakje leveren.

DE ANDERE KANT VAN RIO.

Rio uit 1982 is ook interessant als je de hits even laat liggen. Save a Prayer gebruikt een herhalende toetsenfiguur voor een veel rustiger soort spanning. Le Bons zang krijgt meer tijd, terwijl het patroon onder hem blijft lopen. The Chauffeur, de afsluiter, laat de uitbundigheid nog verder achter zich. De elektronische begeleiding en de afstandelijke voordracht geven het nummer iets onheilspellends.

WAT DE CLIPS WEL VERANDERDEN.

De beeldtaal hoort bij Duran Duran. De videoclips van Hungry Like the Wolf en Rio gaven hun songs een wereld van avontuur en luxe, en MTV hielp die de Amerikaanse huiskamers binnen te brengen. Toch was de doorbraak daar geen druk op één knop. De band toerde, speelde in het voorprogramma van Blondie en bracht andere mixen uit voor de Amerikaanse markt. Beeld, livewerk en platenpromotie versterkten elkaar.

De Britse jaren tachtig leverden meer bands op die mode en muziek als één geheel benaderden. In onze Genre Guide over new wave lees je hoe die wisselwerking ontstond. Bij Duran Duran kan het uiterlijk je wel op het verkeerde been zetten: de zorgvuldig vormgegeven wereld oogt moeiteloos, terwijl de muziek juist vol activiteit zit. De soepelheid is gemaakt.

NOTORIOUS: DE FUNK KOMT NAAR VOREN.

Na Seven and the Ragged Tiger uit 1983 en de grote hits van de daaropvolgende jaren veranderde de bezetting. Roger en Andy Taylor vertrokken in 1986. Op Notorious gingen Le Bon, Rhodes en John Taylor verder als kerntrio, met onder anderen drummer Steve Ferrone en gitarist Warren Cuccurullo. Nile Rodgers produceerde mee en speelde gitaar.

Het titelnummer maakt die keuze meteen hoorbaar. De korte gitaarfiguur krijgt veel ruimte; de blazers antwoorden met duidelijke accenten. Vergeleken met de volle drukte van Rio staan de ritmische onderdelen verder uit elkaar. In Skin Trade kiest Le Bon bovendien voor een hoge falsetstem. Die veranderde zang maakt het sensuele karakter van de song concreet. De band vond een nieuwe verhouding tussen de instrumenten toen de oude bezetting uiteenviel.

ORDINARY WORLD: ALS DE GLANS NIET HELPT.

Begin jaren negentig was een nieuw geluid alleen niet genoeg. Liberty uit 1990 had de band geen overtuigende nieuwe richting gegeven. Tijdens het schrijven van de volgende plaat ontmoetten de akkoorden van Cuccurullo en de toetsen van Rhodes elkaar; Le Bon vond daar een melodie bij. Het werd Ordinary World, de song die de band in 1993 opnieuw een groot publiek bezorgde.

Le Bon verbond de tekst aan het verlies van een vriend die in 1986 was overleden. Het verlangen naar een gewoon leven krijgt daardoor gewicht. De akoestische gitaar opent klein, het refrein wordt groot, maar het onderwerp blijft herkenbaar: hoe ga je verder wanneer de wereld die je kende is verdwenen? De melodie brengt de emotie naar buiten zonder dat de song een overwinningslied wordt.

Come Undone kiest op hetzelfde album een ander middel. Een herhalend ritme, vloeibare gitaar en de antwoordende vrouwenstem bouwen een intiemere omgeving. Het nummer hoeft minder nadrukkelijk naar een hoogtepunt te werken. Samen laten deze twee songs horen hoe breed de band kon schrijven. Het titelloze album uit 1993 werd bekend als The Wedding Album.

HOE GA JE VERDER MET ZO’N VERLEDEN?

De klassieke vijf kwamen weer samen voor Astronaut in 2004. (Reach Up for the) Sunrise heeft de opluchting van een gezamenlijk nieuw begin: de zang nodigt nadrukkelijk uit om mee te doen. Andy vertrok opnieuw in 2006. Simon, Nick, John en Roger bleven de kern; gitarist Dom Brown werd een vaste muzikale partner op het podium en in de studio.

Met Mark Ronson als producer onderzocht All You Need Is Now vervolgens wat hun vroege geluid zo herkenbaar maakte. Het album verscheen digitaal in 2010 en in een uitgebreidere fysieke versie in 2011. Vooral The Man Who Stole a Leopard, met Kelis, verdient een omweg voorbij de bekende singles. De song neemt tijd voor zijn melodie en krijgt een vervreemdend slot in de vorm van een nieuwsbericht. De oude belangstelling voor filmische pop blijkt nog aanwezig.

Future Past uit 2021 en Danse Macabre uit 2023 zetten die samenwerking met andere muzikanten voort. Die laatste plaat ontstond na een Halloweenconcert en combineert nieuw materiaal, covers en herbewerkingen van eigen songs. Op Black Moonlight keren Nile Rodgers en Andy Taylor terug. De gitaar maakt opnieuw direct duidelijk waarom deze combinatie werkt: de ritmische scherpte geeft de melodie vaart. Hun verleden blijft bruikbaar materiaal voor nieuwe songs.