SJELF. STORIES WORTH KNOWING.

ARTIST STORY

AMY WINEHOUSE.

Ze leende haar stem niet van het verleden. Ze gebruikte het verleden om niets te hoeven verbergen.

6 MIN READ WORDS BY SJELF.
Amy Winehouse tijdens een optreden op Les Eurockéennes de Belfort in 2007

IMAGE CREDIT: Amy Winehouse performing at Les Eurockéennes de Belfort, France, 29 June 2007. Photo: Rama via Wikimedia Commons. Licensed under CC BY-SA 2.0 France. Responsively cropped for display by SJELF; the adapted display remains available under the same licence.

Klikken laadt de Spotify-player. Spotify bepaalt wat je kunt afspelen.

Open in Spotify ↗

Amy Winehouse klonk al jong alsof ze tientallen levens achter zich had. Haar timing kwam uit de jazz, haar directheid uit hiphop en haar melodieën droegen de sporen van soulplaten uit de jaren zestig. Toch was niets aan haar muziek nostalgisch. Ze gebruikte oude vormen om in het heden ongewoon eerlijk te kunnen zijn.

Een plaat om verder mee te luisteren is Back To Black van AMY WINEHOUSE op vinyl. Deze uitgave staat als pre-order vermeld; op de productpagina vind je de releasedatum en actuele beschikbaarheid.

BEFORE THE BEEHIVE

Amy Jade Winehouse werd in 1983 geboren in Londen en groeide op in een familie waarin muziek voortdurend aanwezig was. Jazzstandards, grote zangers en haar grootmoeder Cynthia vormden een vroege platenkast in haar hoofd. Op school viel niet alleen haar stem op. Ze schreef snel, scherp en zonder veel behoefte aan toestemming.

Als tiener zong ze bij het National Youth Jazz Orchestra. Een demo die via haar vriend Tyler James bij de muziekindustrie terechtkwam, leidde uiteindelijk naar Island Records. Producer Salaam Remi hoorde wat anderen gemakkelijk hadden kunnen gladstrijken: een jonge zangeres met een volwassen gevoel voor ritme, maar ook een schrijver die conversaties, verwijten en zelfspot rechtstreeks in een lied kon veranderen.

FRANK MEANS FRANK

Haar debuut Frank verscheen in 2003. De titel verwees naar Frank Sinatra, maar beschreef ook precies de houding van de plaat: openhartig, droog en soms meedogenloos. Jazz, neo-soul en hiphop lagen naast elkaar zonder dat Winehouse zich aan één genre onderwierp. Haar stem kon groot klinken, maar de aantrekkingskracht zat juist in de kleine bewegingen: een lettergreep die achter de tel viel, een zin die halverwege van spot in pijn veranderde.

Frank werd genomineerd voor de Mercury Prize en leverde haar een Ivor Novello Award op voor Stronger Than Me. Het album introduceerde een uitzonderlijke vocalist. Belangrijker nog: het liet horen dat haar stem en haar pen niet van elkaar gescheiden konden worden.

“Singing and writing go hand in hand for me.”
— AMY WINEHOUSE, INTERVIEW WITH PAUL DU NOYER, 2004

THE SOUND OF THE BREAK

Voor haar tweede album veranderde de omgeving. Winehouse luisterde intensief naar meidengroepen, Motown, ska en de dramatiek van oude soulplaten. Met Salaam Remi bleef ze bouwen aan de soepelere kant van haar geluid. Mark Ronson koppelde haar songs aan de strakke, analoge kracht van The Dap-Kings. Slagwerk, blazers en bas klonken alsof ze uit een andere periode kwamen; haar woorden konden alleen uit het Londen van dat moment komen.

Back to Black verscheen in 2006. De plaat maakte hartzeer niet sierlijker dan het was. Winehouse schreef over verlangen, schuld, koppigheid en verlies met een precisie die soms bijna ongemakkelijk dichtbij kwam. De arrangementen waren zorgvuldig opgebouwd, maar haar zang behield rafelranden. Daardoor werd het album geen stijloefening in retro-soul. Het klonk als een persoonlijk document dat toevallig wereldwijd verstaanbaar bleek.

FIVE GRAMMYS, ONE ROOM

Het succes van Back to Black werd enorm. In 2008 trad Winehouse vanuit Londen via satelliet op tijdens de Grammy Awards. Die avond won ze vijf prijzen, waaronder Record of the Year, Song of the Year en Best New Artist. Haar verbazing na de laatste winst werd een van de zeldzame momenten waarop de schaal van haar doorbraak zichtbaar leek door te dringen.

Maar het publiek keek inmiddels niet alleen meer naar de muziek. Relaties, verslaving, haar lichaam en iedere wankele avond werden handelswaar. Dezelfde directheid die haar songs zo krachtig maakte, liet haar buiten de studio bijna zonder bescherming achter. Haar problemen waren werkelijk, maar de manier waarop ze werden gevolgd veranderde een mens steeds vaker in een doorlopend spektakel.

WHAT THE NOISE HID

Achter alle krantenkoppen bleef een uiterst bewuste muzikant bestaan. Winehouse kende haar voorbeelden, begreep arrangementen en wist precies hoeveel ruimte een stem nodig had. Ze kon jazzfrases, straattaal en klassieke soulmelodieën in één nummer laten samenleven. Haar uiterlijk werd iconisch, maar haar echte handschrift zat in de timing: nooit netjes op de plek waar je haar verwachtte, altijd precies waar de emotie haar nodig had.

Amy Winehouse overleed op 23 juli 2011 in Londen aan alcoholvergiftiging. Ze was 27. Daarna dreigde opnieuw het verhaal over haar einde het verhaal over haar werk te overschaduwen. Toch bleven de twee albums die zij zelf voltooide groeien. Ze hielpen ruimte maken voor Britse zangers die persoonlijk, eigenzinnig en onmiskenbaar zichzelf mochten klinken. De Amy Winehouse Foundation zette haar naam bovendien om in steun voor jonge mensen die werken aan weerbaarheid en toekomstkansen.

THE FACTS

BORN 14 September 1983
London
DEBUT Frank
2003
ICONIC MOMENT Five Grammys
2008

SELECTED DISCOGRAPHY

Twee studioalbums die Amy Winehouse zelf voltooide. Meer had ze niet nodig om het geluid van een generatie te verschuiven.

  1. 01 Frank 2003
  2. 02 Back to Black 2006

FAQ

Waar kwam Amy Winehouse vandaan?

Amy Winehouse werd op 14 september 1983 geboren in Londen en groeide op in een muzikaal gezin. Ze raakte vroeg vertrouwd met jazz, soul en hiphop en woonde later in Camden, de Londense wijk die sterk met haar publieke leven verbonden raakte.

Hoeveel studioalbums heeft Amy Winehouse uitgebracht?

Winehouse voltooide twee studioalbums: Frank uit 2003 en Back to Black uit 2006. Lioness: Hidden Treasures verscheen na haar overlijden en is een postume verzameling, geen regulier derde studioalbum.

Met welk album brak Amy Winehouse door?

Frank vestigde haar naam in Groot-Brittannië, maar Back to Black bracht de internationale doorbraak. Het album leverde haar in 2008 vijf Grammy Awards op.

Wie produceerde Back to Black van Amy Winehouse?

Mark Ronson en Salaam Remi produceerden samen het album, ieder met een eigen groep nummers. Ronson werkte onder meer aan de titeltrack en Rehab; Remi, die ook aan Frank had gewerkt, produceerde onder andere Tears Dry on Their Own.

Schreef Amy Winehouse haar eigen liedjes?

Ja. Winehouse schreef of schreef mee aan het grootste deel van haar repertoire en putte vaak uit eigen relaties en ervaringen. Haar teksten combineren directe observaties met zwarte humor, terwijl jazzfrasering en soulmelodieën ze muzikaal dragen.

Welke Amy Winehouse-albums zijn op vinyl verschenen?

Zowel Frank als Back to Black is in meerdere lp-edities verschenen. Daarnaast bestaan vinyluitgaven van liveopnamen, Lioness: Hidden Treasures en jubileumversies; vergelijk bij aankoop altijd tracklist, aantal lp’s en persjaar.

Ontdek de muzikale context in SOUL..

THE FINAL WORD

She did not sing old soul. She made honesty sound timeless.

Amy Winehouse werd vaak beschreven alsof haar stem uit een andere tijd kwam. Haar echte vernieuwing zat juist in het tegenovergestelde: ze maakte jazz en soul radicaal eigentijds door niets te verbergen achter stijl. Twee albums waren genoeg om te laten horen dat kwetsbaarheid, humor en muzikaal vakmanschap geen tegenpolen hoeven te zijn.

Wil je één plaat van dichtbij leren kennen? Lees het albumverhaal van BACK TO BLACK.

KEEP DIGGING.

CONTINUE READING.

Lees verder over de artiesten, klanken en achtergronden uit dit verhaal.

Saxofoon op een donkere stoel, met warm licht op de beker en kleppen.

GENRE GUIDE

JAZZ.

Verdiep je in jazz.

Jazz maakte improvisatie tot een taal. Vanuit New Orleans groeide de muziek via swing, bebop, modal jazz en fusion uit tot een genre dat...

READ THE STORY
Vintage microfoon voor een donkergroen fluwelen gordijn.

GENRE GUIDE

SOUL.

Verdiep je in soul.

Soul veranderde gospeltechnieken in wereldse muziek over liefde, pijn, waardigheid en vrijheid—met de menselijke stem.

READ THE STORY